Καλωσορίσατε στην Kritiki GR! Ακόμα δεν έχετε αποφασίσει τι να δείτε στον κινηματογράφο ή το σαββατοκύριακο στην τηλεόραση; Εδώ θα βρείτε τα πάντα για τις ταινίες που ψάχνετε.






Eyes wide shut (Μάτια ερμητικά κλειστά-1999)

(Από τον Πάνο Λιάκο)

Είναι αδύνατο να πεις τα πάντα για αυτή τη σημαντική ταινία μέσα σε ένα κείμενο. Είναι τόσο γεμάτο από εικόνες και συμβολισμούς που θα μπορούσε να αποτελεί αντικείμενο πτυχιακής εργασίας. Όμως, βλέποντας ξανά αυτή την περίοδο όλη τη φιλμογραφία του Κιούμπρικ αισθάνθηκα την ανάγκη να γράψω έστω μερικά λόγια για το κύκνειο άσμα του (δεν θα μπορούσε να κάνει καλύτερο, πιστεύω) που μου είχε προκαλέσει εντύπωση ήδη από την πρώτη φορά που το παρακολούθησα, κρυφά απ'τους γονείς μου όταν ήμουν 13-14 ετών. Παραδεχτείτε το (οι νεώτεροι) : κάπως έτσι μάθαμε το Waltz Νο 2 του Σοστακόβιτς! Φυσικά τότε δεν είχαμε ιδέα τι βλέπαμε και έκτοτε κάθε φορά ανακαλύπταμε και κάτι καινούριο σχετικά με την ταινία. Κάπως έτσι γίνεται με τα μεγάλα φιλμ.

Ο περφεξιονιστής Στάνλεϊ Κιούμπρικ βασίζει το σενάριό του στο βιβλίο του Άρθουρ Σνίτζλερ ''Dream story'' που από ο,τι διαβάζω είχε γίνει και το 1969 τηλεταινία στη γερμανική τηλεόραση (δεν την έχω δει αλλά μάλλον θα την αναζητήσω). Παρόλα αυτά μόνο η κεντρική ιδέα παραμένει η ίδια καθώς η εποχή μεταφέρεται από τη Βενετία των αρχών του 20ού αιώνα στο σύγχρονο Γκρίνουιτς Βίλατζ. Εκεί, σε ένα διαμέρισμα της αστικής τάξης συναντάμε έναν γιατρό (Τομ Κρουζ) με τη γυναίκα του (πόσο ωραία κινηματογραφείται το σώμα της Νικόλ Κίντμαν σε αυτή την ταινία!) που η ρουτίνα τους θα ανατραπεί όταν εκείνη του εξομολογηθεί ότι κάποτε έφτασε στα πρόθυρα της απιστίας. Ε, αυτό ήταν. Από τη στιγμή που σπείρεται το μικρόβιο της αμφιβολίας, οι σχέσεις αρχίζουν και δοκιμάζονται. Το ίδιο βράδυ ο γιατρός σαν σύγχρονος Οδυσσέας υπό την επίρροια μαριχουάνας θα αφήσει τον εαυτό του να περιπλανηθεί μέσα στη χριστουγεννιάτικα ντυμένη πόλη και να παρασυρθεί πότε από την κόρη ενός θανόντος ασθενούς του, πότε από μια πόρνη πολυτελείας και με αποκορύφωμα να βρεθεί σε μια έπαυλη όπου λαμβάνουν χώρα όργια σεξουαλικής φύσεως που θυμίζουν παραθρησκευτική οργάνωση.

Κι όμως, τα πράγματα σε αυτή την ταινία δεν είναι ποτέ τόσο απλά όσο δείχνουν. Όπως ο γιατρός με τη μορφή του Τομ Κρουζ αμφιβάλλει συνεχώς, έτσι κι εμείς διαρκώς νιώθουμε να αιωρούμαστε πάνω από τα ερωτήματα που θέτει η ταινία. Δηλαδή κάτι σαν αυτό που λέμε mindfuck. Με έναν λεπτό και σχεδόν αιχμηρό τρόπο ο Κιούμπρικ συνδέει τον έρωτα με το θάνατο και σχεδόν στο τέλος ασπάζεται τη φροϋδική θεωρία περί σεξ, ότι δηλαδή το sexus πρέπει να θεωρηθεί σαν ένας σοβαρός παράγοντας της ανθρώπινης-και δη της γυναικείας-ψυχολογίας και της κάθε δραστηριότητας του ατόμου. Παράλληλα, μέσα από το επεισόδιο στο πάρτι των οργίων και το χαρακτήρα του Ζίγκλερ που ερμηνύει απίστευτα ο Σίντεϊ Πόλακ δίνεται και μια πιο πολιτική ανάγνωση στην ταινία όσον αφορά τις σχέσεις εξουσιαστή-εξουσιαζόμενου, το ψυχρό πρόσωπο του πρώτου και την σε αρκετές περιπτώσεις εύκολη χειραγώγηση του δεύτερου. Για να μη μιλήσω για τον καταναλωτισμό που φροντίζει να του καταφέρει μερικά χτυπήματα με έξυπνα ευρήματα ο Κιούμπρικ.

Και κατακλείδα; Μα, δεν υπάρχει κατακλείδα για τέτοιες ταινίες που δεν μπορείς να διακρίνεις πού σταματά η φαντασίωση και πού αρχίζει η πραγματικότητα. Αφήνεσαι να σε παρασύρουν και κάθε φορά ανακαλύπτεις και κάτι καινούριο. Απλά, κάθε φορά που θα την βλέπουμε να έχουμε στο νου μας το Φρόιντ.



0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Παρουσιάστηκε σφάλμα σε αυτό το gadget